Trào lưu làm Mashup V-Pop kết hợp với nền beat Vinahouse hay Lak & Bounce đang là mỏ vàng để kéo view. Nhưng 99% các bản Mashup trên thị trường nghe như thể ca sĩ đang bị trói gô và nhét vào giữa một cái công trường xây dựng ồn ào.
Trong các hội nhóm làm nhạc, bạn sẽ luôn thấy những câu hỏi kiểu này: "Anh em cho xin bộ preset Mastering để nhạc nghe to và căng như Hardwell với". Hay tệ hơn: "Mix hơi đục tí nhưng không sao, lát quăng vào iZotope Ozone mastering là nó sẽ sáng lên thôi".
Không có gì tàn nhẫn hơn việc bạn dành 3 ngày để vẽ ra một đường Bassline cực kỳ phức tạp, chạy nốt nảy tưng bừng. Bạn háo hức mang bản xuất ra test thử trên dàn loa xe hơi của ông bạn. Và sự thật giáng một đòn chí mạng: Đoạn drop nghe yếu xìu. Tiếng Bass không rung lên trong lồng ngực như bạn tưởng, mà nó lạch cạch, khô khốc y như một cục nhựa rẻ tiền đập vào mặt bàn.
Nhìn chằm chằm vào một dự án trống (Blank Project) trong phần mềm DAW có thể là trải nghiệm đáng sợ nhất thế giới. Con trỏ chuột nhấp nháy trên lưới nhịp như đang chế nhạo bạn. Bạn vừa xem một video về Martin Garrix và tự nhủ: "Hôm nay mình phải làm ra một siêu phẩm vươn tầm quốc tế". Ba tiếng đồng hồ sau, bạn bực bội tắt máy, tự chửi rủa bản thân vì không nặn ra được một nốt nhạc nào ra hồn.
Nếu hỏi 10 người mới học Mix nhạc rằng: "Làm sao để giọng hát nghe ảo diệu hơn?", 9 người sẽ trả lời ngay lập tức: "Bật plugin Reverb lên và kéo thanh Mix to ra". Hậu quả của lối tư duy ăn liền này là chúng ta có hàng ngàn bản nhạc trên mạng nghe như ca sĩ đang hát dưới đáy một cái giếng bỏ hoang, âm thanh nhòe nhoẹt, đục ngầu, và giọng hát thì bị nuốt chửng bởi chính cái đuôi vang do họ tạo ra.
Ai đi làm nghề cũng mơ một ngày được làm Headliner (DJ chơi chính), đứng trên bục cao nhất vào lúc 12 giờ đêm, nã những con track căng nhất, bốc lửa nhất xuống đám đông đang gào thét. Nhưng sự thật cay đắng là: 90% các DJ sẽ bắt đầu sự nghiệp của mình bằng việc đánh Warm-up (mở màn) lúc 9 giờ tối, đối diện với một sàn nhảy trống rỗng, vài ánh đèn lờ mờ và những vị khách đang ngồi lướt điện thoại.
Chúng ta đang sống trong một kỷ nguyên âm nhạc của sự nhồi nhét. Mở bất kỳ bài EDM hay Vina nào trên mạng lên, bạn sẽ thấy sóng âm (waveform) của chúng đặc kịt thành một khối hình chữ nhật khổng lồ từ đầu đến cuối. Các Producer trẻ luôn có một nỗi sợ hãi vô hình với sự im lặng. Họ sợ rằng nếu bản nhạc có một giây trống rỗng, khán giả trên sàn sẽ lập tức chán nản và bỏ đi. Thế là họ nhét thêm Synth, nhồi thêm Percussion, phủ thêm Noise vào mọi ngóc ngách.
Nếu bạn là một Bedroom Producer, chắc chắn bạn đã từng trải qua cảm giác này: Bạn ngồi xuống ghế lúc 10 giờ tối, bật FL Studio lên, thả một con Kick căng đét, vặn vẹo ra một dải Bassline thần sầu, nhét thêm vài tiếng Hi-hat sắc lẹm. Nghe nó hoàn hảo đến mức bạn cứ để cái vòng lặp 8 nhịp (8-bar loop) đó chạy đi chạy lại. Bạn gật gù, nhún nhảy, cảm thấy mình như một thiên tài. Và rồi bạn nhìn lên đồng hồ: Đã 3 giờ sáng.
Trong văn hóa của giới Bedroom Producer, hình ảnh một "one-man army" (đội quân một người) thường được thần thánh hóa. Chúng ta tự hào về việc tự mình làm tất cả: tự viết giai điệu, tự thiết kế âm thanh, tự Mixing, tự Mastering, tự thiết kế ảnh bìa và tự đăng lên mạng. Sự độc lập mang lại cảm giác tự do tuyệt đối, nhưng nếu muốn biến âm nhạc từ một sở thích thành một sự nghiệp vững chắc, việc đi một mình trên đường dài lại là một sai lầm chí mạng.
Bạn vừa hoàn thành một bản phối, nghe trên tai nghe đắt tiền thì thấy mọi thứ rất ổn. Nhưng khi mang ra loa ngoài, nghe trên xe hơi hay dàn âm thanh Club, tất cả các nhạc cụ lại dính chặt vào nhau thành một mớ hỗn độn, lùng bùng và "đục ngầu"? Đó là triệu chứng điển hình của một bản mix bị xung đột tần số. Để giải quyết dứt điểm vấn đề này, bạn phải làm chủ được vũ khí sắc bén nhất trong phòng thu: EQ (Equalizer).
Khi nghe một bản nhạc điện tử và bất chợt nổi da gà, bạn nghĩ điều gì đã tạo ra cảm xúc đó? Đó chắc chắn không phải vì tiếng Kick được EQ một cách hoàn hảo về mặt toán học, hay tần số cắt của phần mềm Synth được vặn đúng thông số. Bạn nổi da gà vì nhà sản xuất đó vừa kể cho bạn nghe một câu chuyện, và âm thanh chính là ngôn ngữ của họ. Rất nhiều Producer trẻ ngày nay bị cuốn vào cái bẫy của máy móc. Họ tải về hàng ngàn gigabyte sample (mẫu âm thanh), lạm dụng vô số plugin đắt tiền, cố gắng nhồi nhét mọi kỹ thuật phức tạp nhất vào một bản Mix dài 3 phút. Kết quả? Bản nhạc nghe có vẻ rất "to" và "sạch", nhưng lại hoàn toàn vô hồn.
Đối với những người yêu âm nhạc, một bản Mashup thông thường đã quá quen thuộc khi kết hợp giọng hát của bài này trên nền nhạc của bài kia. Nhưng khi nâng tầm lên thành Megamashup, đó sẽ là một trải nghiệm thính giác hoàn toàn choáng ngợp. Hãy tưởng tượng 10, 20, thậm chí 30 bài hát đình đám được nhào nặn, lồng ghép vào nhau thành một dải âm thanh duy nhất kéo dài từ 7 đến 10 phút. Đối với người nghe, Megamashup giống như một chuyến tàu lượn siêu tốc cảm xúc – nơi các giai điệu quen violent liên tục va chạm, chuyển đổi mượt mà khiến bạn không thể ngừng nhún nhảy và chẳng thể đoán trước ca khúc tiếp theo là gì.
